Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Kütüphanesi 36518 Numaralı Mecmua-I Eş ʾâr

Abstract

Çalışmanın konusunu, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Kütüphanesi'nde 36518 numara ile kayıtlı bir şiir mecmuası oluşturmaktadır. Eserin istinsah tarihi 1231 olarak verilmiş, müstensihi ise tespit edilememiştir. Eserde, 73 şairin toplam 217 adet şiiri bulunmaktadır. Bunlardan 21 şairin kimliği tespit edilememiştir. Mecmuada nazım şekli bakımından en fazla gazel bulunmakla birlikte sırasıyla murabba, semai, tercii bend, müfret ve kıtalara da yer verilmiştir. Şiirlerin başında makam ve güfte bilgileri yer almaktadır. Bunların yanında hadis rivayetleri, ayet, dua ve tılsımlar da eserde bulunmaktadır. Şiirlerde aruz ölçüsünün yanında hece ölçüsü de kullanılmıştır. Padişahların, saz şairlerinin şiirlerinin de bulunduğu eserde ekseriyetle mutasavvuf şairlerin şiirlerine yer verilmiştir. Çalışmada öncelikle mecmuanın tanımı ve önemi anlatılmış mecmuanın tanıtımı ve incelemesi yapıldıktan sonra mecmuada yer alan şairlerin kimlikleri tespit edilenlerin biyografilerine yer verilmiştir. Ardından metinde bulunan şairlerden kimliği tespit edilenler, yüzyılı ve mecmuada mevcut olan şiir sayıları ile şiirlerinin mecmuadaki şiirlerle farklılıkları tablo hâlinde gösterilmiştir. Daha sonra mecmuanın transkripsiyonlu metni, MESTAP'a göre tablosu ve tıpkıbasımına yer verilmiştir. Çalışma, bilinmeyen şairler ve bilinen şairlerin yeni şiirlerinin tespiti bakımından Türk Dili ve Edebiyatı alanına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

The subject of this study is a poetry miscellany registered under number 36518 in the Library of the Faculty of Divinity at Ankara University.The date of the manuscript's copy is given as 1231, but the copyist could not be identified. The work contains a total of 217 poems by 73 poets. Among these, the identities of 21 poets could not be determined.Although the most common poetic form in the m iscellany is gazel, it also includes, respectively, murabba, semai, terci-i bend, müfred, and kıta. At the beginning of the poems, information on makam (musical mode) and güfte (lyrics) is provided.In addition to these, the work also contains hadith transmissions, Qur'anic verses, prayers, and talismanic texts.Alongside the aruz meter, the syllabic meter (hece vezni) is also used in the poems. The miscellany includes poems by sultans and minstrel poets (saz şairleri), but mostly features poems by Sufi poets. In the study, first the definition and significance of the miscellany are explained. Following the introduction and analysis of the miscellany, the biographies of the poets whose identities could be determined are included. Next, the identified poets in the text, the centuries they lived in, the number of poems of each in the miscellany, and the differences between their known poems and the ones in the miscellany are presented in a table. After that, the transcribed text of the miscellany, its table prepared according to MESTAP, and its facsimile are included. This study aims to contribute to the field of Turkish Language and Literature by identifying unknown poets and discovering new poems by known poets.